Archeologen op Sicilië hebben een opmerkelijk goed bewaard gebleven 2500 jaar oude benen stylus opgegraven met een expliciete afbeelding van de Griekse god Dionysus, inclusief een prominent rechtopstaande fallus. Het artefact dateert uit de 5e eeuw voor Christus. toen Sicilië een Griekse kolonie was, biedt een zeldzaam inzicht in de religieuze en artistieke praktijken van de regio.
Details van het artefact
De uit been gesneden stylus is 13,2 cm lang. Het heeft bovenaan een streng ogend mannelijk hoofd, terwijl het centrale gedeelte is vormgegeven als een penis in erectie. Deskundigen zijn van mening dat dit ontwerp een oude Griekse herm nabootst – een sculpturale vorm die doorgaans bestaat uit een uitgesneden hoofd bovenop een pilaar, vaak inclusief mannelijke geslachtsorganen.
Herms waren niet alleen decoratief; ze dienden een praktisch doel. Geplaatst op kruispunten, grenzen en voor tempels werd gedacht dat ze kwade geesten afweren en heilige ruimtes beschermden. De associatie met Hermes, de boodschappergod die verbonden is met de vruchtbaarheid, kan de iconografie verklaren.
Context en betekenis
De ontdekking vond plaats tijdens opgravingen in de stad Gela, een oude Griekse nederzetting. Onderzoekers theoretiseren dat de stylus aanvankelijk door een pottenbakker werd gebruikt om klei te markeren voordat hij werd opgedragen als offer aan een godheid. Dit suggereert dat het instrument ooit functioneel was en vervolgens werd verheven tot een religieus object.
“Deze stylus is een buitengewone vondst in het archeologische archief”, zegt Daniela Vullo, hoofd van de plaatselijke autoriteit voor cultureel erfgoed. “Het unieke karakter ervan rechtvaardigt publieke vertoning.”
Bredere implicaties
De vondst draagt bij aan ons begrip van oude Griekse religieuze overtuigingen en artistieke expressie. De expliciete beelden onderstrepen het belang van vruchtbaarheid en bescherming in het Siciliaanse religieuze leven in deze periode. De voortdurende opgravingen in Gela kunnen nog meer artefacten aan het licht brengen die licht werpen op de Hellenistische geschiedenis van het gebied (4e – 1e eeuw voor Christus).
Het bestaan van het artefact roept vragen op over hoe dergelijke expliciete religieuze beelden functioneerden binnen de oude samenleving, of deze gebruikelijk waren of gereserveerd waren voor specifieke rituelen, en wat de aanwezigheid ervan onthult over het wereldbeeld van de Grieken.
De stylus wordt nu beschouwd als een belangrijke archeologische vondst en zal beschikbaar worden gemaakt voor publieke bezichtiging.
