Het publiek in St. Paul, Minnesota wist al dat er iets mis was voordat de lichten op 24 juni zelfs maar gedimd waren. Lionel Richie was halverwege de openingsavond van zijn ‘Sing A Song All Night Long’-tour – een co-headliner met Earth, Wind & Fire – toen hij stopte. Hij pauzeerde niet zomaar. Hij vertelde het publiek dat hij zich duizelig voelde tijdens het optreden van ‘Dancing on the Ceiling’.
Hij stapte over naar de piano. Hij probeerde door te gaan.
Vervolgens beëindigde hij de show vroegtijdig.
Fans die die avond kaartjes kochten, bleven in de gangpaden staan, telefoneerden, op zoek naar antwoorden. De stilte nadat een 77-jarige legende het podium afloopt, is zwaar. Het is niet zomaar een geannuleerd nummer. Het is een moment dat onmiddellijke zorgen baart bij iedereen die zijn carrière al meer dan vijftig jaar volgt.
Er deden al snel berichten de ronde over uitdroging. Niets meer. Zijn vertegenwoordigers hielden onmiddellijk na het incident gedetailleerde medische updates achter. Deze stilte is standaard voor spraakmakende artiesten, maar het doet niets af aan de angst van een fanbase die weet dat Richie een van de weinige oudere muzikanten is die nog steeds in de arena’s staan.
Zijn zomertournee gaat verder door Noord-Amerika voordat hij later dit jaar naar Europa vertrekt. Voorlopig is de enige vraag die telt waarom een man die wereldwijd meer dan 90 miljoen platen heeft verkocht, opeens niet meer overeind kon blijven op zijn eigen podium.
De levensduur van een popoverlevende
Het is zeldzaam om een artiest uit het Motown-tijdperk nog op dit niveau te zien toeren. Richie’s overleving in de muziekindustrie is een anomalie. Hij begon in Tuskegee, Alabama, omringd door muziek, lang voordat hij zich bij The Commodores aansloot.
Hij was niet alleen een zanger in de band. Hij was een primaire songwriter.
Dankzij hem hadden de Commodores enorme hits. “Eenvoudig.” “Drie keer een dame.” “Nog steeds.” “Vaar verder.” Dit waren geen ongelukken. Ze zijn met precisie gemaakt.
Richie’s vermogen om genres te kruisen werd zijn superkracht. Hij schreef Kenny Rogers’ nummer 1 countryhit ‘Lady’. Die single bewees dat hij hitlijsten kon schrijven in de countrymuziek, terwijl hij geworteld was in R&B en pop. Het was een strategische zet die zijn publiek uitbreidde voordat ‘zijn publiek uitbreiden’ een modewoord in de branche werd.
Toen hij de Commodores verliet, hield de wereld zijn adem in. Zou de solocarrière instorten?
Het deed het tegenovergestelde.
Can’t Slow Down en de piek van de jaren 80
Richie’s solodebuut bracht hem in een stratosfeer die maar weinigen ooit bereiken. Het album Can’t Slow Down uit 1983 is de blauwdruk.
Er werden wereldwijd meer dan 20 miljoen exemplaren van verkocht. Het won de Grammy voor Album van het Jaar. Het was niet alleen groot. Het was cultureel dominant.
De rupsbanden zijn ontworpen voor een lange levensduur. “Hallo.” “Ik blijf bij je.” “Penny-liefhebber.” “Rennen met de nacht.” “Zeg jij, zeg mij.”
“Say You, Say Me” leverde hem in 1986 een Academy Award op. Maar het is “All Night Long (All Night)” dat nog steeds het meest herkenbaar is. Het is een viering van muziek en saamhorigheid die nog steeds de dansvloeren vult. Het is niet zomaar een liedje. Het is een volkslied dat de generatiekloof overstijgt.
Dan was er “Endless Love” met Diana Ross. Het duet stond negen weken op nummer 1 in de Billboard Hot 100. Het is een van de langstlopende hitlijsten in de geschiedenis.
Richie is een van de slechts twee songwriters die gedurende negen opeenvolgende jaren nummer 1-records hebben gehad. Dat niveau van consistentie is statistisch gezien onwaarschijnlijk. Het weerspiegelt een specifiek type songwritingvermogen dat prioriteit geeft aan melodie en emotionele directheid.
Wij zijn de wereld en de mondiale impact
Veel fans kennen Richie als een vlotte zanger. Ze missen de architect achter enkele van de belangrijkste muziek van de afgelopen vijftig jaar.
In 1985 schreef hij samen met Michael Jackson “We Are the World”. De liefdadigheidssingle voor hulp bij hongersnood in Ethiopië bracht tientallen van ‘s werelds grootste sterren samen. Het werd een van de best verkochte singles ooit uitgebracht. Het was niet zomaar een hit. Het was een mondiale gebeurtenis.
Richie’s invloed strekt zich uit tot ver buiten Noord-Amerika. Hij heeft een toegewijd publiek ontwikkeld in het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Hij trad op in Marokko, de Verenigde Arabische Emiraten, Egypte en Libië.
Zijn muziek heeft een onverwacht cultureel gewicht gekregen. Iraakse fans hebben hun diepe genegenheid voor hem geuit. “All Night Long” kreeg een ongebruikelijke plaats in de moderne geschiedenis nadat het werd gespeeld tijdens de oorlog in Irak. Het lied werd een symbool van iets anders te midden van conflicten.
Het is niet alleen amusement. Het is onderwijs. Leraren over de hele wereld gebruiken zijn liedjes in Engelse taallessen. De teksten zijn duidelijk. De gespreksstijl is toegankelijk. Het is een praktisch hulpmiddel om taal te leren, verpakt in een popmelodie.
De huidige toursituatie
Het St. Paul-incident is een momentopname in een enorme carrière. Maar blips zijn belangrijk als de artiest 77 is.
Richie werd in 2022 opgenomen in de Rock and Roll Hall of Fame. Die eer versterkte zijn status als artiest en songwriter van het hoogste niveau. Toch blijven de fysieke eisen van het toeren onveranderd.
De tour gaat verder. Fans hopen op een snel herstel. De verwachting is hooggespannen omdat het alternatief – hem zien rusten – betekent dat je een live optreden misloopt van een man die een tijdperk heeft gedefinieerd.
Er is geen officiële tijdlijn voor zijn terugkeer op het podium in de komende weken. Even wachten.
En veel goede wensen.
